Nếu bạn là fan của podcast thì chắc hẳn sẽ rất yêu quý anh Hiếu TV với những chia sẻ cực kỳ chi tiết, sâu sắc về tài chính cá nhân.Anh Hiếu có chuỗi 06 video nói về hành trình tự do tài chính, mình đã tóm tắt lại những kiến thức đó dưới dạng Infographic (đồ hoạ thông tin) để dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hành hơn. Trong quá trình nghe podcast, mình luôn suy nghĩ, liên kết với câu chuyện quản lý tài chính của gia đình mình. Thế nên, càng nghe, mình càng thấm và ngấm. Bạn cũng thích chủ đề này đúng không? Vậy thì chần chờ gì nữa, hãy cùng khám phá hành trình tự do tài chính cùng Túi Thần Kỳ ngay thôi nào!

Hành trình tự do tài chính được chia sẻ trong 06 tập podcast của anh Hiếu bao gồm:

Tập 1: Khái quát về tự do tài chính

Tập 2: Tổng quan hành trình tự do tài chính

Tập 3: Giai đoạn căng thẳng và bất an

Tập 4: Giai đoạn theo dõi và hành động

Tập 5: Giai đoạn tích luỹ và đầu tư

Tập 6: Giai đoạn tự do tài chính

Dưới đây là bản tóm tắt hành trình đó dưới dạng infographic mà 

TẬP 1: KHÁI QUÁT VỀ TỰ DO TÀI CHÍNH

Trong tập 1, anh Hiếu đưa ra các câu hỏi 4W1H như sau:

WHAT: Tự do tài chính là gì

WHO: Ai là người phù hợp để theo đuổi hành trình tự do tài chính?

WHY: Tại sao chúng ta cần tự do tài chính?

WHEN: Thời điểm nào là phù hợp để bắt đầu hành trình tự do tài chính?

HOW: Làm thế nào để thực hiện?

Chính việc đi sâu vào phân tích câu hỏi và đưa ra câu trả lời cho những câu hỏi ở trên sẽ giúp chúng ta hiểu rõ tự do tài chính là gì, đích đến của hành trình và làm thế nào để bắt đầu.

Cũng nhờ những câu hỏi trên, bài toán tài chính của gia đình mình trở lên rõ ràng hơn bao giờ hết. Mình đã tìm ra công cụ, giải pháp để đưa ra câu trả lời cho những “nỗi đau tài chính” trong quá khứ như:

• • Ủa, tiền lương vợ chồng mình đi đâu mà hết?

• • Tại sao gia đình mình không tiết kiệm được đồng nào?

• • Tháng vừa rồi mình có tiêu gì đâu mà âm quỹ nhỉ?

• • Chết rồi, tại sao số dư nợ thẻ tín dụng nhiều như thế?….

TẬP 2: 4 GIAI ĐOẠN VÀ 12 BƯỚC CỦA HÀNH TRÌNH TỰ DO TÀI CHÍNH

Trong tập số 2 anh Hiếu giới thiệu về bức tranh hành trình tự do tài chính với 4 giai đoạn và 12 bước. Nghe đến bước nào, mình tưởng tượng ngay đến hoàn cảnh của mình ở từng bước đó.

Xuất phát điểm của mình cũng không được may mắn như nhiều bạn, khi cầm tấm bằng đại học cũng là lúc mình cầm trên tay sổ ghi nợ của ngân hàng (theo chế độ cho sinh viên vay đi học đại học). Nhưng dù sao thì mình cũng cực kỳ may mắn khi được bố mẹ cho đi học trong khi nhà có 3 chị em, bố mẹ thuần nông, quanh năm với ruộng đồng. Mình bắt đầu giai đoạn: căng thẳng, bất an với cụm từ “nợ nần”.

Khi vừa trả được hết tiền nợ sinh viên thì em gái mình bước vào đại học, hai chị em quyết định tự lo tiền học, phí sinh hoạt để bố mẹ đỡ vất vả.

Thế rồi, những ngày tháng thiếu trước hụt sau trong sinh hoạt cũng dần qua khi mình xin được vào công ty Nhật với mức lương ổn hơn, em gái cũng có việc làm thêm phù hợp.

Lấy chồng lúc 28 tuổi, mình chưa tiết kiệm được đồng nào. 1 phần vì lo cho em học, 1 phần vì không hề biết đến “quản lý tài chính cá nhân” là gì. Cứ kiếm đến đâu, mình tiêu đến đó, thỉnh thoảng có mua được cho bố mẹ ít đồ dùng gia đình và chiếc xe tay ga vison honda màu trắng là “của hồi môn” duy nhất mình có.

Lúc mình vượt qua giai đoạn căng thẳng, bất an cũng chính là thời điểm mình lập gia đình. Đây cũng đánh dấu bước tiếp theo trong quản lý tài chính của gia đình mình, đó là “Theo dõi – hành động”. Tụi mình vẫn đang cố gắng từng ngày, vượt qua giai đoạn 2 – trả hết nợ để có thể bước đi trên chặng 3 “Tích luỹ và đầu tư”. Và hi vọng sự cặm cụi, kiên trì sẽ giúp gia đình mình nhìn thấy chặng 4 “Tự do tài chính” vào một ngày không quá xa 😊

TẬP 3: GIAI ĐOẠN CĂNG THẲNG, BẤT AN

Trong tập 3 – Giai đoạn căng thẳng, bất an, anh Hiếu chia thành 3 trạng thái thường gặp là: nợ nần, ăn bám gia đình và tự nuôi bản thân. Như mình đã chia sẻ ở bài trước, khi ra trường mình cũng xuất phát với tình trạng nợ nần với khoản vay sinh viên (student loan). Bố mẹ không có nói mình phải trả  khoản nợ này, nhưng tự bản thân thấy cần có trách nhiệm bởi bố mẹ đã quá vất vả cho mình ăn học, dưới mình lại còn 2 em nữa.

Trong quá trình học đại học, mình vẫn được bố mẹ chu cấp cho tiền sinh hoạt phí hàng tháng. Mình biết, nhiều lần bố mẹ phải đi vay người nọ, người kia mới đủ tiền gửi cho mình. Chính vì vậy, ngay từ năm nhất, mình đã tìm lớp đi gia sư để kiếm thêm thu nhập. Tuy vậy, khoản tiền kiếm thêm đó ngoài việc hỗ trợ sinh hoạt thì không tích luỹ được gì nhiều do thói quen chi tiêu của mình chưa tốt. Ngày đó, chợ Nhà Xanh gần trường mình nổi như cồn – thiên đường mua sắm cho sinh viên tụi mình. Những món đồ giá cực rẻ, được mình khuân về. Và tất nhiên, thời gian sử dụng, tần suất sử dụng cũng ngắn y như cái giá mình mua vậy…

Quá trình “ăn bám bố mẹ” kết thúc khi mình bước vào kỳ 2 năm thứ 4 – khi đã được đi thực tập và có thu nhập. Hành trình tự nuôi bản thân của mình bắt đầu.

Công việc chính thức đầu tiên của mình có mức lương là 4.500.000đ/tháng. Số tiền này chỉ giúp mình vừa đủ nuôi bản thân và bắt đầu thiếu trước hụt sau khi em gái mình lên Hà Nội thi đại học. Nhắm mắt lại, mình vẫn hình dung rất rõ những khó khăn của năm tháng đó, cụm từ “căng thẳng – bất an” quả là vô cùng chính xác.

Còn bạn thì sao? Hành trình tài chính của bạn bắt đầu như thế nào? Thuận lợi hơn hay khó khăn hơn gấp bội? Mình thật tâm muốn lắng nghe để có nhiều trải nghiệm cảm xúc hơn về chủ đề này.

TẬP 4: THEO DÕI VÀ HÀNH ĐỘNG

Đây được coi là tập quan trọng nhất trong chuỗi series 7 podcast nói về “Hành trình tự do tài chính” của anh Hiếu. Anh còn cẩn thận dặn thêm, nếu bạn chỉ cần nghe tập 4 này thôi thì cũng đủ để bức tranh tài chính của mình trông ổn hơn đó.

Trong tập này, mình được học về quá trình theo dõi – hành động với 03 nội dung chính: thiết lập định mức chi tiêu tối thiểu, xoá nợ và setup dòng tiền.

1. Chi tiêu tối thiểu

Để thiết lập được mức chi tiêu tối thiểu, bạn cần làm những việc sau:

• • Lập bảng theo dõi thu chi (tối thiểu 1 tháng, tốt hơn thì vài tháng)

• • Phân loại chi tiêu theo 3 tiêu chí: Must have (cần thiết, nhất định phải có), Nice to have (có thì tốt) và Waste (lãng phí)

• • Chi tiêu tối thiểu = Tổng chi tiêu cần thiết (must have)

• • Chi tiêu tiêu chuẩn = Tổng chi tiêu cần thiết (must have) + Nice to have

Nhờ việc thiết lập bảng theo dõi thu chi, bạn sẽ tính được khoản chi tiêu tối thiểu của gia đình mình là bao nhiêu. Hãy cố định khoản chi phí sinh hoạt hàng tháng theo lượng chi tiêu tối thiểu này, tạm thời loại bỏ các khoản nice to have và nhất định chia tay với các khoản lãng phí.

2. Xoá nợ

Sau khi đã bỏ ra 1 khoản chi tiêu tối thiểu thì lương của bạn sẽ còn dư ra 1 phần, hãy lấy phần này để xoá nợ nhé. Để xoá nợ hiệu quả, bạn cần thực hiện các bước sau:

• • Liệt kê tất cả các khoản nợ

• • Lên kế hoạch trả từng khoản nợ

• • Ưu tiên trả các khoản nợ có lãi suất cao đến thấp

Ví dụ bạn có nợ xã hội đen, nợ thẻ tín dụng, nợ ngân hàng, nợ người thân…thì hãy ưu tiên trả ngay khoản nợ xã hội đen và thẻ tín dụng sớm nhất có thể.

3. Quỹ khẩn cấp

Sau khi đã xoá được các khoản nợ, bước tiếp theo bạn sẽ dùng phần tiền dư lấp đầy vào các quỹ. Đầu tiên là quỹ khẩn cấp dành cho các trường hợp như ốm đau, mất việc, nhà có việc gấp…

• • Dùng cho trường hợp khẩn cấp như ốm đau, mất việc…

• • Quỹ khẩn cấp ~ 6 -12 tháng chi tiêu tối thiểu

• • Nên gửi vào tài khoản ngân hàng khác, trích ra ngay khi có lương (không đợi cuối tháng dư ra rồi mới cho vào)

4. Quỹ dự phòng

Đây là quỹ dùng cho các công việc, dự định mà bạn đã có kế hoạch từ trước như sửa nhà, mua sắm đồ dùng giá trị cao,…Sau khi quỹ khẩn cấp của bạn đã đủ đầy, quỹ dự phòng sẽ là nơi bạn trao gửi yêu thương tiếp theo.

• • Dùng cho các kế hoạch mua sắm – chi tiêu lớn: sửa nhà, mua đồ điện tử…

• • Lên kế hoạch, dự trù khoản tiền và tính toán thời gian cần thiết để tích luỹ

• • Nên gửi vào tài khoản ngân hàng khác, trích ra ngay khi có lương (không đợi cuối tháng dư ra rồi mới cho vào)

Trong giai đoạn theo dõi – hàng động này, mình có tạo ra một vài công cụ để thực hiện được dễ dàng hơn bao gồm:

•  Sổ tay theo dõi chi tiêu, phiên bản sổ in để ghi tay thông tin cơ bản nhất liên quan đến thu – chi hàng ngày. Mình đã thiết kế file pdf gửi tặng mọi người, nhấn vào TẢI NGAY để lưu về máy bạn nhé. Còn nếu bạn chưa có máy in, hãy xem thiết kế Sản Phẩm và đừng quên INBOX mình nha, mình có sổ in sẵn với mức giá vô cùng yêu thương 59K.

• File excel thiết lập định mức (budget) thu chi và cập nhật thu chi hàng ngày. Với file excel này, bạn dễ dàng thiết lập định mức chi tiêu phù hợp với thu nhập của gia đình mình, so sánh thực tế – định mức, reflection – đánh giá thực hiện và rút ra bài học kinh nghiệm.

• Thực đơn thông minh – smart menu:  đây là một công cụ mà mình nghĩ các chị em sẽ cực kỳ thích thú. Bởi công cụ này sẽ giúp chị em giải được bài toán ăn gì hôm nay một cách dễ dàng. Hơn thế nữa, thực đơn còn tự động tính toán cần mua nguyên vật liệu gì, số lượng ra sao, tổng tiền như thế nào…

• Khoá học – Thực hành quản lý chi tiêu cho người mới bắt đầu: Đây là khoá học tâm huyết, chia sẻ tất tần tật những kiến thức – kinh nghiệm – công cụ – kỷ luật – thực hành của bản thân mình trong quá trình quản lý tài chính gia đình. Đúng như tên gọi của khoá học, mình chia sẻ nội dung thực hành vô cùng gần gũi với thực tế cuộc sống của chị em phụ nữ, và đặc biệt, mình chia sẻ toàn bộ các công cụ thực hành ở trên. Mình tin khoá học sẽ giúp chị em tự tin bước vào hành trình quản lý chi tiêu và xa hơn là hướng tới Tự do tài chính cho gia đình mình. Khoá học dự tính sẽ ra mắt vào tháng 12/2024 trên nền tảng học tập online Udemy. Hãy cùng chờ đón nhé!

TẬP 5: TÍCH LUỸ VÀ ĐẦU TƯ

Nếu như bạn đang ở giai đoạn 5: tích luỹ và đầu tư trong hành trình tự do tài chính thì mình thật sự chúc mừng bạn bởi đây là giai đoạn mà gia đình mình đang mơ ước bấy lâu nay.

Vậy là bạn đã trải qua những lo lắng, bất an về các khoản nợ.

Bạn cũng đã bước qua giai đoạn ăn bám gia đình và tự nuôi được bản thân.

Bạn đã thiết lập được định mức chi tiêu tối thiểu, lập kế hoạch tài chính một cách khoa học và kỷ luật thực hiện mỗi ngày.

Bạn đã yên tâm đối diện khó khăn bất ngờ với quỹ khẩn cấp, những khoản chi tiêu lớn đã được chuẩn bị và nằm trong quỹ dự phòng.

Và một trang mới mở ra lúc này…TÍCH LUỸ VÀ ĐẦU TƯ

Cụm từ “tích luỹ” dường như không mới. Từ rất nhiều năm về trước, chúng ta đều được nghe ông bà, cha mẹ dặn dò về việc cần phải “tích luỹ”. Mua vàng hay mua thêm mảnh đất thường là những lựa chọn “chắc cú” bởi độ an toàn cao, vàng chẳng mấy khi mất giá còn đất thì cứ mãi đi lên.

Tuy nhiên, cụm từ “đầu tư” cũng còn khá mới và có nhiều cách hiểu khác nhau. Là một newbie trong việc này, mình thấy các chia sẻ của anh Hiếu rất gần gũi và dễ hiểu. Dưới đây là bức tranh tổng quát dưới dạng Inforgraphic do mình tóm lược lại. Đặc biệt phần: đầu tư chứng khoán có rất nhiều điểm hay nhưng trong khuôn khổ giới hạn của Info mình chỉ liệt kê những cụm từ đắt giá nhất. Và câu quote thần thánh trong phần này là “high risk – high return”.

Nội dung: tăng thu nhập trong bài lần này anh Hiếu mới chỉ điểm qua một vài thông tin cơ bản. Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể tìm hiểu nhiều kiến thức về chủ đề này trong các tập podcast liên quan của anh Hiếu nhé:

• • Tập 57 – Làm sao để tăng thu nhập?

• • Tập 58 – 10 nguồn thu nhập thụ động phổ biến

• • Tập 73 – Những cách kiếm tiền hiệu quả hơn

Viết đến đây mình mới ngẫm thấy, hành trình Tự do tài chính là chuỗi những bước đi ngắn và liên tục. Chúng ta không cần đi quá nhanh, cũng không cần phải chạy nước rút mà hoàn toàn có thể vừa đi, vừa trải nghiệm, vừa hưởng thụ sự thay đổi của chính mình. Đừng đợi đến lúc bạn đạt được tự do tài chính mới ăn mừng. Hãy mỉm cười, vỗ vai hay thưởng cho mình 1 cốc trà sữa ngọt lành khi có những cột mốc, thành công dù nhỏ bạn nhé!

TẬP 6: TỰ DO TÀI CHÍNH

Vậy là chúng ta đã gặp nhau ở cuối “Hành trình tự do tài chính” rồi. Nhưng…chỉ là gặp nhau trên bản tóm tắt infographic mà thôi chứ thực tế thì gia đình mình còn cách vạch đích rất xa.

Khi làm đến phần này, mình đã thở phào một cái rõ to, kiểu cảm giác đúng như mình đạt được tự do tài chính thật rồi đó!

Trong phần cuối của chuỗi podcast, anh Hiếu giúp chúng ta phân biệt rõ ràng 3 cấp độ của tự do tài chính: An toàn tài chính, Độc lập tài chính và Tự do tài chính.

1. An toàn tài chính (Financial Security)

Dựa trên quy tắc 4% của William P. Bengen, thì công thức tính toán ra số tiền giúp bạn đạt được An toàn Tài chính như sau:

An toàn tài chính = Chi tiêu tối thiểu (1 tháng) x 12 x 25

Trong đó, 12 chính là 12 tháng trong năm, 25 chính là 25 năm

Khi đạt được số tiền này, bạn cần:

• • Đầu tư số tiền trên để nhận lãi

• • Mỗi năm, bạn được phép rút ra số tiền bằng 1 năm chi phí sinh hoạt tối thiểu (~4%)

Như vậy, nếu bạn đã đạt được mức An toàn Tài chính, bạn hoàn toàn có thể “Quit your job” và sống cuộc sống tự do của riêng mình. Tuy nhiên, bạn nhớ duy trì cuộc sống tự do trong khoảng chi phí tối thiểu đã tính toán thôi nhé

2. Độc lập tài chính (Financial Independence)

Công thức tính toán ra mức độc lập tài chính như sau:

Độc lập tài chính = Chi tiêu tiêu chuẩn (1 tháng) x 12 x 25

Trong đó, 12 chính là 12 tháng trong năm, 25 chính là 25 năm

Tương tự như An toàn Tài chính, bạn cần:

• • Đầu tư số tiền trên để nhận lãi

• • Mỗi năm, bạn được phép rút ra số tiền bằng 1 năm chi phí sinh hoạt tiêu chuẩn (~4%)

Cột mốc Độc lập Tài chính chỉ khác với An toàn Tài chính ở 1 điểm duy nhất đó là chi phí tối thiểu và chi phí tiêu chuẩn. Như vậy, với Độc lập Tài chính, ngoài chi phí tối thiểu cho cuộc sống, bạn còn có thể đầu tư để học tập thêm gì đó hoặc đi du lịch với gia đình hàng năm.

3. Tự do tài chính (Finacial Freedom)

Tự do tài chính = Độc lập tài chính/ An toàn tài chính + Mindset tự do

• • Đây chính là đích đến lý tưởng của hành trình tự do tài chính, khi đó, bạn thoát khỏi hoàn toàn sự ảnh hưởng của tiền

• • Lúc này, bạn hoàn toàn có thể bước lên tầng cao nhất của tháp nhu cầu Maslow, làm việc, cống hiến cho xã hội và được ghi nhận.

Nói một cách dễ hiểu hơn, đây là giai đoạn bạn tự do Tài chính cả về cả vật chất và tư duy. Như anh Hiếu nói, có rất nhiều người đạt được tự do tài chính (đủ về tiền) nhưng lại không có được tự do về tư duy, hàng ngày vẫn bị đồng tiền quản lý. Do đó, tự do Tài chính là cảnh giới cao nhất không dễ gì có được.

Viết đến những dòng này, mình thấy thật vui. Vui vì nhờ có những chia sẻ này của anh Hiếu, con đường Tài chính của gia đình mình đã trở lên rõ ràng hơn mặc dù mới chỉ đang ở bước xoá nợ (nợ mua nhà). Mình cũng hiểu rằng, đây là cuộc hành trình dài hơi và cần sự kiên trì, nỗ lực trong khoảng thời gian dài.

Ngoài niềm vui của bản thân khi hiểu hơn về hành trình tự do tài chính, mình cũng sẽ rất hạnh phúc nếu những bài viết, thiết kế infographic của mình “chạm” tới bạn – người mình quen, chưa quen hoặc sắp quen, là người – đã đạt được tự do tài chính, đang trên hành trình hay chưa kịp tìm hiểu điều này.

Cảm ơn bạn vì đã đọc tới đây, một bài viết rất dài và nhiều kiến thức của Túi Thần Kỳ. Chúc hành trình tự do tài chính của bạn luôn thuận lợi, nhiều trải nghiệm. Đừng quên một điều quan trọng là, hãy tận hưởng hành trình này nhé, đừng quá đặt nặng về kết quả, cứ bước thôi, mình tin chúng ta sẽ tới đích. Happy Financial Freedom Day!

P/s: Bài viết được viết bởi Thu Đinh – founder của Blog Túi Thần Kỳ. Vui lòng tôn trọng bản quyền, không sao chép, chia sẻ khi chưa có sự đồng ý của tác giả. Chân thành cảm ơn.